Luật sư

Dự thảo Luật Cư trú: Khó khăn cho nhà nước, phiên hà cho nhân dân

Luật sư   |   03/03/2020, 11:06

Dù đã có nhiều sửa đổi, nhưng Luật sư Lương Văn Chương, Đoàn Luật sư Thành phố Hồ Chí Minh khẳng định, Dự thảo Luật Cư trú nếu đi vào thực hiện sẽ gây khó khăn cho cả cơ quan quản lý lẫn người dân.

Tại Dự thảo Luật Cư trú đang được đưa ra lấy ý kiến, Bộ Công an đề xuất ai vắng mặt tại địa phương 12 tháng liên tục và không khai báo với cơ quan quản lý sẽ bị xoá tên trong hộ khẩu.

Dự thảo cũng bổ sung nhiều trường hợp phải xoá đăng ký thường trú (xoá hộ khẩu) như: công dân chết, bị tòa án tuyên bố là mất tích hoặc đã chết; người ra nước ngoài để định cư hoặc có thời gian xuất cảnh ra từ trên 12 tháng liên tục mà không khai báo cho cơ quan quản lý cư trú nơi đăng ký thường trú; người bị phạt tù có thời hạn từ 12 tháng trở lên, tù chung thân, tử hình.

Bộ Công an đề xuất, nếu ai vắng mặt tại địa phương 12 tháng liên tục và không khai báo sẽ bị xóa tên trong hộ khẩu. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng, quy định trên chưa phù hợp.

Bộ Công an đề xuất, nếu ai vắng mặt tại địa phương 12 tháng liên tục và không khai báo sẽ bị xóa tên trong hộ khẩu. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng, quy định trên chưa phù hợp.

Việc xoá đăng ký thường trú có thể được thực hiện trên hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về quản lý dân cư, thay vì xoá trên hộ khẩu giấy.

Dự thảo cũng quy định chính quyền tạo điều kiện với những người bị xóa đăng ký thường trú được đăng ký lại khi trở về địa phương sinh sống. Xung quanh vấn đề này, Diễn đàn Doanh nghiệp có cuộc trò chuyện với Luật sư Lương Văn Chương, Đoàn Luật sư Thành phố Hồ Chí Minh.

-Dự thảo luật Cư trú đề xuất nếu ai vắng mặt tại địa phương 12 tháng liên tục và không khai báo sẽ bị xoá hộ khẩu. Ông đánh giá như thế nào đề xuất này, thưa ông?

Trước đây, Điều 16 Nghị định số 51/CP ngày 10/05/1997 về việc đăng ký và quản lý hộ khẩu cũng đã từng có quy định xóa tên trong hộ khẩu nếu đi khỏi nơi cư trú mà không khai báo, nhưng quá trình thực hiện nhận thấy quy định này bất cập nên Luật Cư trú năm 2006 đã bỏ quy định này.

Mới đây, Bộ Công an lấy ý kiến dự thảo luật Cư trú năm 2020, nhằm thay thế luật Cư trú năm 2006, trong đó có việc xóa đăng ký thường trú. Trong đó, Bộ Công an đề xuất, nếu ai vắng mặt tại nơi thường trú từ trên 12 tháng liên tục mà không khai báo tạm vắng cho cơ quan đăng ký, quản lý cư trú nơi thường trú thì sẽ bị xóa đăng ký thường trú.

Rõ ràng kiến nghị này được đề ra nhằm phục vụ công tác quản lý tại địa phương được tốt hơn. Tuy nhiên, đề xuất ai vắng mặt tại địa phương 12 tháng liên tục và không khai báo sẽ bị xoá hộ khẩu sẽ gây nhiều khó khăn và phiền hà không chỉ với người dân mà cả với cán bộ quản lý. Quy định này sẽ gây ra phiền toái nhiều hơn so với các điểm tích cực mà nó mang lại.

Hiện nay, không thiếu những công việc đặc thù khiến nhiều người phải đi vắng một thời gian dài, hoặc vì một vài lý do cá nhân phát sinh mà người dân không thể trở về địa phương đúng thời hạn hay chính người đó khi đi xa cũng không biết mình phải đi quá 01 năm nên không thực hiện khai báo.

-Tức là quy định này sẽ “làm khó” cho người dân? Luật sư có thể lấy thêm dẫn chứng về những tình huống phát sinh?

Xóa đăng ký thường trú đối với các đối tượng trên có thể gây nhiều khó khăn, phiền hà cho người dân ngay cả trong những việc bình thường nhất (ví dụ như: thừa kế, sang nhượng tài sản, khám chữa bệnh, học hành, …). Bởi vậy, các nhà quản lý trước khi ban hành quy định nên dự liệu hết các tình huống cho phù hợp với thực tế để vừa thuận tiện trong quản lý, vừa không ảnh hưởng đến lợi ích của người dân, trong đó lợi ích người dân phải được đặt lên hàng đầu.

-Như vậy, quy định “vắng nhà 12 tháng liên tục và không khai báo sẽ bị cắt khẩu” là không phù hợp?   

Thứ nhất quy định “vắng nhà 12 tháng liên tục và không khai báo sẽ bị cắt khẩu” sẽ gây nên phiền hà cho người dân như trên. Thứ hai, nếu quy định này được ban hành cũng gây ra phức tạp cho cán bộ quản lý địa phương. Riêng việc xóa bỏ hộ khẩu đã phải thực hiện nhiều thủ tục khác nhau, rồi đến khi họ muốn nhập hộ khẩu trở lại cũng phải trải qua các bước như khai phiếu báo thay đổi hộ khẩu, nhân khẩu; bản khai nhân khẩu; Giấy chuyển hộ khẩu; Giấy tờ, tài liệu chứng minh chỗ ở hợp pháp…Trong khi trên thực tế công tác quản lý nhân khẩu đã có quy định về đăng ký tạm trú, tạm vắng.

-Vậy, theo Luật sư, chúng ta sẽ chỉ nên xóa hộ khẩu trong những trường hợp như thế nào?

Tôi nghĩ rằng việc xóa hộ khẩu trong các trường hợp theo quy định tại Điều 22 Luật cư trú năm 2006 hiện nay là hợp lý.

Điều 22 Luật cư trú năm 2006 (sửa đổi, bổ sung năm 2013) có quy định về các trường hợp xóa đăng ký thường trú bao gồm:

"Người thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị xoá đăng ký thường trú:

- Chết, bị Toà án tuyên bố là mất tích hoặc đã chết;

- Được tuyển dụng vào Quân đội nhân dân, Công an nhân dân ở tập trung trong doanh trại;

- Đã có quyết định huỷ đăng ký thường trú quy định tại Điều 37 của Luật này;

- Ra nước ngoài để định cư;

- Đã đăng ký thường trú ở nơi cư trú mới; trong trường hợp này, cơ quan đã làm thủ tục đăng ký thường trú cho công dân ở nơi cư trú mới có trách nhiệm thông báo ngay cho cơ quan đã cấp giấy chuyển hộ khẩu để xoá đăng ký thường trú ở nơi cư trú cũ".

-Vậy, theo luật sư, muốn quản lý tốt việc cư trú của người dân, cần tập trung vào những vấn đề gì?

Để nâng cao hiệu quả công tác quản lý cư trú của người dân, Thứ nhất, cơ quan nhà nước có thẩm quyền cần đổi mới phương thức, hình thức tuyên truyền vận động hướng dẫn nhân dân chấp hành tốt các quy định về đăng ký, quản lý nhân khẩu tạm trú, tạm vắng.

Thứ hai, cần tăng cường công tác kiểm tra định kỳ, nắm tình hình về nhân khẩu trên địa bàn được phân công. Để thực hiện hiệu quả, cần phải có sự phối hợp với nhau giữa các tổ chức các ban ngành. Hơn nữa phải đề ra những phương pháp kiểm tra để thay đổi liên tục đảm bảo khách quan và chính xác như là kiểm tra định kỳ, kiểm tra đột xuất, kiểm tra chéo, … Nhờ biện pháp này, cơ quan công an mới có thể nhìn nhận ra những vấn đề thiếu xót để cải thiện hoặc phát hiện những đối tượng tạm trú không khai báo để xử lý theo quy định của pháp luật hoặc phục vụ điều tra. Nếu lực lượng này thường xuyên xuống địa bàn nắm bắt tình hình sẽ quản lý tốt hơn thay vì đưa ra các quy định ràng buộc, gây khó khăn cho người dân.

Thứ ba, đối với người cố tình vi phạm phải xử phạt nghiêm minh, tránh hiện tượng “nhờn” luật.

Đồng thời, cơ quan nhà nước có thẩm quyền cần áp dụng khoa học công nghệ, liên thông, nối mạng trong toàn bộ hệ thống. Cụ thể, là cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo hướng công khai, minh bạch, thủ tục đơn giản, nhanh gọn và tạo điều kiện thuận lợi cho công dân thực hiện quyền tự do cư trú, tránh đi lại nhiều lần gây phiền hà cho công dân. Có kế hoạch đầu tư, sử dụng công nghệ thông tin vào quy trình quản lý để xây dựng hệ thống dữ liệu về cư trú cấp cơ sở.

-Trân trọng cảm ơn ông!

Mời các bạn tham gia vào group Diễn đàn Doanh nghiệp để thảo luận và cập nhật tin tức cùng cơ hội nhận quà tặng hàng tháng.
Bạn đang đọc bài viết Dự thảo Luật Cư trú: Khó khăn cho nhà nước, phiên hà cho nhân dân tại chuyên mục DIỄN ĐÀN PHÁP LUẬT của Báo Diễn đàn doanh nghiệp. Liên hệ cung cấp thông tin và gửi tin bài cộng tác: email toasoan@dddn.com.vn, hotline: (024) 3.5771239,

 

Bình luận
Ý kiến bạn đọc (1)

Cao Hoàng Quân

Thời đại 4.0 mà mấy ông vẫn muốn duy trì ,bảo thủ ở 0.4 như cách nay hàng mấy mươi năm.Chỉ cần 1 cái thẻ be bé trong lòng bàn tay quẹt quẹt vài giây qua hệ thống máy tính nó sẻ hiện lên tất cả thông tin từ công tằng cố tổ ông bà đến cha mẹ,anh chị em ,vợ chồng,con cái cùng nghề nghiệp., hạnh kiểm của đương sự cần gì phải dự thảo qui định cư trú làm rối tung lên gây khó cho dân và cơ quan quản lý,chưa hết mừng việc chuẩn bị bỏ hộ khẩu lại buộc thêm vào chân sợi dây có cục tạ!.Hãy học theo các nước tiên tiến,quyền tự do cứ trú dân muốn ở đâu,thời gian bao lâu trên đất nước mình là tùy họ miễn sao không làm gì phạm pháp là ok,ngược lại trong vòng 1 phút 30 giây là nhà chức trách sờ gáy liền.Như thế mới là cách quản lý văn minh hiện đại,dân cảm thấy tự do thoải mái hơn mặc dù phía sau nó là có sự kiểm tra kỹ lưỡng gấp nhiều lần cách làm thủ công bằng sổ sách giấy tờ như cũ.Xin đừng tìm cách bó buộc gây phiền hà cho dân bằng những công cụ hành chánh quá lạc hậu có thể từ đây sẽ tạo kẻ hở cho tiêu cực tồn tại vì qui luật và trong thực tế đã cho thấy ở đâu có thủ tục nhiêu khê rối rắm gây khó dễ thì ở đó luôn có tiêu cực,điều mà nhà nước đang ra sức triệt tiêu
<<<<<<< .mine ||||||| .r40842 ======= >>>>>>> .r40976